Niezwykła historia kina "Brzask" w Skępem. Będzie film o kinie

Ewelina Fuminkowska
Ewelina Fuminkowska
Budynek kina "Brzask" w Skępem
Budynek kina "Brzask" w Skępem Bożena Ciesielska
Już w sobotę, 17 lipca, na plaży miejskiej nad Jeziorem Wielkim w Skępem odbędzie się „Filmowe powitanie wakacji”. Impreza rozpocznie się o godz. 21.15, a jako pierwszy zostanie wyświetlony film o skępskim kinie „Brzask”.

Zobacz wideo: Fala upałów jest przeplatana burzami. Na to musisz uważać!

Starsi mieszkańcy dokładnie pamiętają kino „Brzask” i lata jego świetności. Mury były świadkami wielu randek, cichych pocałunków i wzruszeń. Repertuar był bogatym, tak jak historia kina. Przybliżyła go nam Bożena Ciesielska, ogromna promotorka Skępego.

Budynek kina związany jest z OSP w Skępem. A kiedy dokładnie powstało kino?

Historia powstania kina „Brzask” w Skępem ma związek z Ochotniczą Strażą Pożarną w Skępem i remizą. Jednostka ogniowa w Skępem została powołana do życia 29 czerwca 1908 roku. Pierwsza drewniana remiza znajdowała się w Rynku, druga - także drewniana przy ulicy Kościelnej. Potem postanowiono wybudować murowaną strażnicę ze świetlicą. Budowa obiektu trwała - jeśli wierzyć ustnym relacjom - około 8 lat. Remiza powstała na przełomie lat dwudziestych i trzydziestych XX wieku. Cegła pochodziła z cegielni w Żuchowie należącej do Zielińskich z Wioski. W archiwum OSP zachowały się zdjęcia z budowy strażnicy ze świetlicą oraz z jej poświęcenia przy ulicy Kolejowej w Skępem. Wśród strażaków na tle otwartych szerokich drzwi stoi ówczesny ksiądz Leon Machczyński, będący w latach 1923-1933 administratorem parafii w Skępem. Można przyjąć, że oddanie do użytku i poświęcenie remizy odbyło się przed 1933 rokiem.
W 1952 roku ze środków państwowych wybudowano nową remizę przy ulicy Dobrzyńskiej 1. Tu przenieśli swą siedzibę druhowie z OSP.

Trwa głosowanie...

Byłeś w kinie "Brzask" w Skępem?

Kiedy dokładnie w budynku dawnej remizy ze świetlicą powstało kino „Brzask”? Kino prawdopodobnie otwarto przed 1960 rokiem. Trzeba odliczyć od 1952 roku pewien czas na przebudowanie obiektu remizy ze świetlicą i zmodernizowanie. Duże frontowe wejście zamurowano, pozostawiając dwa charakterystyczne okna, co widać na jednej z zachowanych fotografii Romana Wasilewskiego. W latach 70. budynek przeszedł kolejny gruntowny remont. I jak zapewnił wieloletni pracownik kina Antoni Gatyński, sala kinowa prezentowała się bardzo okazale.

Filmowy repertuar był zapewne bardzo bogaty. Niekiedy ograniczała go cenzura, ale filmy w tamtych latach były ciekawe. Co najczęściej emitowano w kinie „Brzask”?

Repertuar filmowy był różnorodny. Największą popularnością cieszyły się filmy przygodowe i historyczne oraz komedie. Mieszkańcy Skępego podkreślają, że w dzieciństwie co niedziela na godzinę 11 chodzili na „Poranki”. Filmy wyświetlano z pewnym opóźnieniem w stosunku do premiery. Repertuar był na poziomie i na pewno można było obejrzeć wszystkie filmy produkcji polskiej i zagranicznej dopuszczone do dystrybucji w Polsce. Duży budynek z zapleczem przyciągał wielu miłośników filmów fabularnych. Oprócz wyświetlania filmów dla dzieci, młodzieży i dorosłych placówka zajmowała się też inną działalnością. Organizowano tu występy kabaretów, zespołów muzycznych, akademie i różne uroczystości.
Kino „Brzask” doczekało się literackiego opisu. Henryk Czarnecki spędzał wiele wakacyjnych miesięcy nad Jeziorem Wielkim w Skępem. Był autorem scenariusza do serialu Daleko od szosy. W powieści Powroty opisał Skępe. Na kartkach książki czytelnik znajdzie scenę jak bohaterowie - Krystyna i Jerzy - oglądają w kinie „Brzask” film Barwy ochronne. Niestety, podczas projekcji filmu wyłączono prąd. Resztę fabuły opowiedział widzom pracownik kina.

Niestety kino „Brzask” lata świetności ma już za sobą. Zostały tylko wspomnienia. Kiedy przestało istnieć kino w Skępem?
Kino dysponowało także sprzętem do wyświetlania filmów w miejscowościach powiatu lipnowskiego i sierpeckiego. Najpierw wozem konnym przewożono sprzęt i pracowników kina, a potem samochodem. Po wielu latach funkcjonowania kino okazało się niepotrzebne. Nie przetrwało zmian i zostało zamknięte. W latach 1990-1995 w ramach działalności Gminnego Ośrodka Kultury wyświetlano jeszcze filmy, ale powoli placówka traciła swoje znaczenie. Potem w budynku mieścił się klub dla młodzieży „Manhatan”. Było wiele pomysłów na zagospodarowanie obiektu. Strażacy z OSP Skępe w 2006 roku, chcąc sprzedać budynek, zaznaczali, że powinien być przeznaczony na cele związane z kulturą. Po usunięciu wyposażenia obiekt niszczał. Najbardziej przygnębiający widok sprawiała sala projekcyjna bez foteli. Budynek został rozebrany w 2016 roku.
Kino „Brzask” funkcjonowało w Skępem przez tyle lat, że można je wspominać z sentymentem. Odżyły wspomnienia, które docenia się dopiero teraz…

Na premierę wspomnień filmowych zapraszamy wszystkich mieszkańców powiatu lipnowskiego w sobotę, 17 lipca na plażę nad Jeziorem Wielkim w Skępem.

O godz. 21.15 emisja pt. „Kino Brzask w Skępem, Kino Kazimierz w Kowalu, Nasze kina we Włocławku”. Następnie wyświetlony zostanie film „Sokół z masłem orzechowym” (2019), reż. Tyler Nilson i Michael Schwartz

- Dokumentalne wspomnienia filmowe pt. Kino Brzask w Skępem, zarejestrowane zostały w 2021 roku podczas realizacji projektu pt. Spacery filmowe. Nasze kina, prowadzonego przez Izę Trojanowską i Justynę Marcinkowską pod opieką Fundacji Ari Ari.
Projekt realizowany był we współpracy z Towarzystwem Inicjatyw Twórczych „ę”, w ramach projektu „Seniorzy w akcji” oraz z Dyskusyjnym Klubem Filmowym „Ósemka” z Włocławka.
W nagraniu wspomnień ze Skępego udział wzięli Antoni Gatyński („kinooperator”) oraz Marek Rumiński („widz”).
Pomocy w nagraniach i konsultacji udzielali Bożena Ciesielska (niestrudzona organizatorka i promotorka Skępego), Józef Mirosławski i Grzegorz Jabłoński.
W realizacji dokumentacji historii kinowych w Skępem oraz kina Brzask pomagało kilkudziesięciu mieszkańców Skępego i gminy Skępe i Zaskępiaków.
Materiały archiwalne wykorzystane w filmie pochodzą z archiwów prywatnych Bożeny i Sławomira Ciesielskich oraz Antoniego Gatyńskiego – czytamy na stronie fundacji Ari Ari.

Projekt realizowany we współpracy z Towarzystwem Inicjatyw Twórczych „ę”, w ramach projektu „Seniorzy w akcji” oraz z Dyskusyjnym Klubem Filmowym „Ósemka” z Włocławka, wspierane przez Fundacja Ari Ari, Urząd Miasta i Gminy Skępe oraz Stowarzyszenie Grupa Historyczno - Poszukiwawcza GUSTAW ze Skępego.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie